<!-- Generated by tools/afixi.py from chapitri/. Do not edit. -->

# -ig-

Ek *Kompleta Gramatiko Detaloza di la Linguo Internaciona Ido*, L. de Beaufront, 1925 — chapitro [SUFIXI](https://ido.help/gramatiko/chapitri/sufixi.md).
Transskribita de https://ido.help/gramatiko/

Ico esas la texto dil libro ipsa, sen chanjo. Nula reguli esas skribita hike.

---

**-ig-.** — Ta sufixo (modifikuro di *ag*) quik adoptesis. Ol trovas susteno en la Latina (*ab-igo*) ed en la Germana (*reinig-en*) (1).

> (1) La radiko Latina *ag* divenas *ig* en kompozaji, e tale havas un del du senci di la sufixo *ig*. *Reinigen*, en la Germana, quale ni dicis supere, prizentas l'altra (*net-igar, pur-igar*). Do *ig, igar* ne esas arbitriala e, segun la justa remarko di Sro O. Jespersen, nia lingui ofras a ni nulo plu bona praktike.

Ol soldesas a nomala ed a verbala radiki.

Kun radiko nomala ol signifikas : *donar la qualeso* *expresata da la radiko, igar tala quala ol dicas, transformar* *a...* Ex. : **fortigar** = *igar forta*; **richigar** = *igar richa*; **plugrandigar** = *igar plu granda*; **virigar** = *igar vira* (o viro), *transformar* (adultulo) *a viro*; **mulierigar** = *igar muliera* (o muliero), *transformar* (adultino) *a muliero.*

Kompreneble de ta verbi derivas substantivi : **fortigo,** **richigo, plugrandigo, virigo, mulierigo,** e. c.

Kun radiko verbala **-ig-** signifikas : *esar kauzo, ke eventez* *lo dicata da la radiko* : **dormigar** = *esar kauzo di dormo,* *produktar dormo* : **opiumo dormigas**; **vidigar ulo da ulu** = *igar, ke ulo videsez da ulu.*

Se la verbal radiko esas netransitiva (*venar*) la sufixo **-ig-** havas la senco : *igar ...anta,* e konseque la verbo derivita per **igar** havas kom objekto (komplemento direta) to quo esus la subjekto dil verbo primitiva : **venigar** = *igar* *venanta* : **me venigis la mediko** = *me igis la mediko venar* = *me igis ke la mediko venis*; **iracigar** = *igar iracanta* : **vua** **sencesa kontredici iracigas lu.**

Kontraste, **igar** = *igar ...ata*, se la verbal radiko esas transitiva (*vidar, scndar*). Lore, la verbo derivita per **igar** havas kom objekto (komplemento direta) la objekto dil verbo primitiva : **me sendigos a vu ta libro da Petrus** = *me igos* *ta libro sendata* (sendesar) *a vu da Petrus*; **me vidigis mea domo da Icannes** = *me igis vidata* (videsar) *mea domo da I.*; **me** **instruktigas mea filii da la skolestro** = *me igas instruktata* (instruktesar) *mea filii da la skolestro*; **me imprimigas nova** **libro da mea imprimisto** = *me igas imprimata* (imprimesar), e. c.

Segun ta regulo, **me manjigas mea kavalo** povas signifikar nur : *me igas mea kavalo manjesar, me igas ke lu esez* *manjata.*

Se me volus dicar : *me donas nutrivo a mea kavalo*, me dicus : **me igas mea kavalo manjar.**

Se la verbal radiko esas mixita (transitiva e ne transitiva), **igar** kompreneble signifikas *igar ...anta* o *igar ...ata*, pro la senco ipsa dil mixita verbi (1). Ma to ne havas detrimento, quale montras l'exempli sequanta : **me komencigas** **la laboro** = *me igas la laboro komencanta* o *komencata*; **me** **durigos la laboro da altra laboristi** = *me igos la laboro* *durata da altra laboristi*; **cesigez la infanti ludar** = *igez la* *infanti cesanta ludar.*

> (1) Se on volus aplikar severega logiko, *nula* afixo povus soldesar samtempe a verbal ed a nomal radiki, nam lu ne povas havar exakte la sama senco en la du kazi. To pruvesas per la fakto, ke on devas definar *ig* kun verbal radiki per *ig... anta* o *ig...ata*. On povas transirar de un kazo a l'altra nur per *konvencional* abrevio, qua supresas la sufixo *ant* od *at*, e ta abrevio, qua esas tre komoda, povas genitar nul *reala* miskompreno (segun *Progreso*, II, 402).

Cetere, se to esas necesa o mem nur utila, on sempre darfas uzar explicite : *igar ...anta* o *igar ...ata.*

On tote darfas preferar : **igar ulu vidar ulo** a : *vidigar* *ulo da ulu*; **me igos vu konstatar la kozo** a : *me konstatigos* *da vu la kozo*; e tale pri multa kazi analoga.

Quale on vidis en la supera exempli, la sufixo **ig** uzesas kom radiko dil verbo **igar** : **me igas vitro neruptebla** = *me* *traktas vitro* (ja fabrikita) *tale, ke lu divenas neruptebla*, tre diferas de : **me facas neruptebla vitro** (o **vitro neruptebla**) qua signifikas : *me fabrikas*, e. c. (Dicernez do bone **igar** **do facar.**)

On anke vidis, ke la verbo **igar** darfas havar propoziciono kom objekto : **me igas mea kavalo manjar aveno.** Quale on vidas, importas (por la justa expreso e kompreno) sequar la « normal ordino » en ta propozicioni infinitivala : **Il igis** **Petrus ocidar Alexander** = *il igis Alexander ocidesar da* *Petrus.*

Ne konfundez **igar** a **koaktar** od a **lasar**. **Il igis sua spozino manjar la kordio di elua amoranto** (el ne savis lo); **il koaktis sua spozino,** e. c. (el ne volis, ma il impozis ad **elu koakte sua volo**). **Lasez me enirar** = *ne impedez me* *enirar*; **igez ni enirar** = *ayez por ke ni enirez.*

La uzo di **lasar** en la senco di **igar** esas Germanajo.
